The library was a heap of half-built services - fitting, parallelism, niwelety, an SVG writer - that never met each other. In their place is one authored Document and one solver that lays it whole: tracks as element chains, turnouts placed on them, and a Solution that is rebuilt from scratch every time and never fed back into the document. What cannot be laid comes back as a diagnostic with the number in it rather than as silence or a fitted-away error. Turnouts are dimensioned the way the drawings dimension them. The blade follows Koc's rys. 5.9 - the curve is theoretically tangent to the opornica at PR, the blade starts at a with a planed nose of d, and A is where the rail stands u thick - and a + d derived that way lands on his tablica 5.1. Bending follows 5.3.6: it rotates the triangle OBC about the centre of the turnout, so the tangent t and the crossing angle stand and both radii follow from them. That is Koc's (5.7) and (5.8) without coding either, and it puts a symmetrically bent Rz 49E1-190-1:9 on the catalogue's Rlus 49E1-380,292-1:9. A rozjazd standing on a curve is bent onto it; one on a track drawn straight can carry a bend of its own. The szyny laczace take up the difference, because the switch and the frog are only bent, not re-cut. The plan panel draws all of it: the catalogue drawing of a type with its construction points, the theoretical arc dashed where no rail runs, and the blade nose as the straight it is cut as. Dragging a straight now stops where it would pull the track out from under a turnout. File format goes to m0s 6. Versions 3 to 5 still open.
9.5 KiB
Rozjazd — kontrakt geometrii dla runtime i modeli
Jak edytor przekazuje rozjazd, a runtime ustawia z tego elementy. Podstawą są krzywe Béziera (kubiczne). To jest warstwa graniczna: wewnątrz edytor liczy łuki i klotoidy (kolejowo dokładne), a na wyjściu przybliża je Bézierami z zadaną tolerancją. Runtime nie zna „typów" rozjazdów — dostaje instancję i sadzi po niej elementy.
Zasada
Runtime nie bazuje na szablonie (Rz 1:9 R190 itd.). Szablony to tylko preset w edytorze, który wypełnia liczby. Każdy rozjazd to instancja o dowolnej geometrii (własny skos, promień, przesunięty początek, łuk koszowy w środku). Runtime dostaje rozwiązaną geometrię i z niej wszystko wyprowadza.
Układ i jednostki
- metry; krzywe w XY (płaszczyzna planu),
- rozstaw toru 1435 mm → półrozstaw 0,7175 m,
- pozy podawane jako pozycja + jednostkowy kierunek
(hx, hy)(styczna, „w kierunku jazdy"). Normalna lewa =(-hy, hx), - każdy element modelu ma origin w punkcie wstawienia, +X = kierunek jazdy, +Y = w lewo, +Z = w górę. Runtime wstawia go podając tylko pozę — żadnego per-model obrotu.
Instancja rozjazdu
Turnout {
side : Left | Right // strona odgałęzienia (mirror)
crossing_mark : n // skos 1:n -> dobór odlewu krzyżownicy
rail_profile : "49E1" | "60E1" // -> dobór iglic / profilu szyny
gauge : 1.435
PR : Pose // początek rozjazdu: styczny do toru zasadniczego
KR : Pose // koniec (krzyżownica): kierunek = tor zasadniczy obrócony o alfa
length : L = a + b // katalogowa: styczna przednia + tylna
// (Rz 190-1:9: 13,834 + 13,304 = 27,138)
// koniec rozjazdu na torze zasadniczym to
// rzut KR na prostą, krótszy od L
crossing_angle : alfa = atan(1/n) // radiany
pieces : [Piece...] // geometria toru zwrotnego, PR -> KR, wprost z katalogu
blade : { u, w } // grubosc scietego ostrza, szerokosc glowki szyny
through_axis : [Bezier...] // tor zasadniczy przez rozjazd (zwykle prosty)
diverging_axis: [Bezier...] // te same odcinki, przybliżone Bézierami
}
Piece { part, length, radius_start, radius_end, turn_in }
// part: 0 przediglicowy | 1 iglica | 2 luk | 3 prosta krzyzownicowa
// radius 0 = prosta; rowne = luk; rozne = krzywa przejsciowa
// turn_in = kat nagiecia iglicy (beta); 0 = iglica styczna do opornicy
Pose { x, y, hx, hy } // pozycja + jednostkowa styczna
Bezier { p0, p1, p2, p3 } // kubiczna, punkty kontrolne w XY (metry)
Tor zasadniczy nie jest dzielony — through_axis jest podany dla kompletności
(runtime często ma już tor główny). Rozjazd wnosi przede wszystkim
diverging_axis + osprzęt + podrozjazdnice spinające oba tory.
Początek odnogi: lista odcinków, nie jeden kształt
Odnoga to lista odcinków z katalogu, kładziona po kolei od PR. Nic w niej
nie jest dopasowywane: skos i długość katalogowa są tym, do czego wynik się
sprawdza (angle_residual, length_residual), a nie tym, co domyka ostatni
łuk. Typowe zestawy:
- zwrotnica sieczna z iglicą prostą —
[przediglicowy] [iglica prosta @ beta] [łuk o alfa − beta] [prosta krzyżownicowa], - zwrotnica z iglicą łukową styczną do opornicy —
[iglica łuk R od PR] [łuk R] [prosta krzyżownicowa],beta = 0wszędzie: odnoga odchodzi stycznie, bez załamania kierunku.
Ścięte ostrze (Koc, rys. 5.9). Iglicy nie da się zaostrzyć do zera. Łuk
iglicy jest teoretycznie styczny do opornicy w PR, ale sama iglica zaczyna
się dopiero tam, gdzie jest z czego — w ostrzu, w odległości a od PR — a jej
zestrugany dziób o długości d dochodzi do punktu A, gdzie iglica ma już
grubość u. To, co leży między PR a ostrzem, to odcinek przediglicowy: krzywa
już tam jest, pojazd jeszcze jedzie po torze zasadniczym.
Wszystko wychodzi z jednej drogi — do zadanego luzu między iglicą a opornicą:
s(y) = R * (acos(cos beta - y/R1) - beta) // iglica łukowa, R1 = R + s/2
s(y) = y / sin beta // iglica prosta
a + d = s(u) struganie = s(w) - a
Luz otwiera się na łuku samej iglicy (R1 = R + s/2, Koc 5.2), ale s(y)
jest stacją po osi — promień szyny zamienia luz na kąt, nie mierzy długości.
Rysunek wymiaruje iglicę po szynie, więc katalogowe a + d to s(u) przeskalowane
o R1/R; na tablicy 5.1 zgadza się do dziesiątej części milimetra przy
1200–1:18,5 i do sześciu przy 190–1:9. Dlatego typ niesie tylko u, d i w,
a a się wyprowadza.
(Templotowe pl = w / tan beta to to samo struganie rzutowane na opornicę.)
Model: zespół iglic kotwiony w ostrzu, zorientowany wzdłuż osi iglicy w tym
punkcie; edytor podaje PR, ostrze, koniec dzioba A i koniec strugania jako
znaczniki (kind 0, 1, 7, 8).
Bézier — definicja i próbkowanie
Kubiczna:
B(t) = (1-t)^3 p0 + 3(1-t)^2 t p1 + 3(1-t) t^2 p2 + t^3 p3, t in [0,1]
B'(t) = 3(1-t)^2 (p1-p0) + 6(1-t)t (p2-p1) + 3t^2 (p3-p2)
- pozycja =
B(t), kierunek =normalize(B'(t)),heading = atan2(B'y, B'x). - styczna na końcach: w
t=0wzdłużp1-p0, wt=1wzdłużp3-p2— dlatego uchwytyp1,p2leżą na stycznych toru w węzłach, - kolejne segmenty są G1 (styczne się zgadzają) — geometria edytora jest styczna z konstrukcji, więc łączenia są gładkie.
Uwaga o parametryzacji: t nie jest długością łuku. Do równego rozstawu
podrozjazdnic/podkładów trzeba reparametryzować po długości: całkować |B'(t)|
(albo próbkować adaptacyjnie) i szukać t dla zadanej odległości. Nie rozstawiaj
elementów po stałym kroku t.
Skąd biorą się Béziery (aproksymacja)
Reguła: jeden element osi = jeden Bézier. Bez dzielenia. Węzły wyznaczają
p0/p3 i styczne w węzłach, uchwyty leżą na tych stycznych:
-
prosta →
p1,p2na linii międzyp0ap3(uchwyty w 1/3 długości). -
łuk kąta
theta, promieńR→ uchwyty wzdłuż stycznych o długościk = (4/3) * R * tan(theta/4)Dla kątów rozjazdowych (
theta < 8°) błąd jest rzędu ułamka milimetra. -
klotoida (krzywa przejściowa, jeśli użyta) → też jeden Bézier:
p0,p3i styczne z końców klotoidy, uchwyty na stycznych w 1/3 cięciwy. Kubiczna nie odda liniowo zmiennej krzywizny co do joty, ale przy długościach przejściówek w rozjeździe odchyłka jest mała i to akceptujemy — jeden segment, bez podziału.
Styczne w węzłach są wspólne dla sąsiednich elementów, więc Béziery łączą się G1.
Szyny — krzywe przesunięte
Szyny to osie przesunięte o ±0,7175 m wzdłuż normalnej lewej. Nie trzymaj
ich jako osobnych Bézierów — przesunięcie Béziera nie jest Bézierem. Runtime
próbkuje pozę osi i offsetuje per-próbka:
lewa = B(t) + (-hy, hx) * 0.7175
prawa = B(t) - (-hy, hx) * 0.7175
Na promieniach rozjazdowych rozjeżdżanie się offsetu jest pomijalne.
Podział elementów
Ciągłe — sadzone z pozy wzdłuż osi (zero zależności od typu):
- szyny — po obu osiach, offset jak wyżej; potrzebny profil przekroju,
- podrozjazdnice — po długości (reparametryzacja!), prostopadle do dwusiecznej obu osi, wydłużane w strefie iglic i krzyżownicy tak, by objąć oba tory. Parametryczne (skalowana długość) albo zestaw dyskretny — do ustalenia.
Dyskretne odlewy — dobierane parametrem, nie nazwą szablonu:
- krzyżownica — fizyczny odlew o kącie
alfa; dobierana pocrossing_mark(skos 1:n), wstawiana wKR, ustawiona podcrossing_angle, - iglice (zwrotnica) — dobierane po
rail_profile(i ew.R), wstawiane wPR, - kierownice — dowiązane do
KR, - napęd + latarnia — w
PR, odsunięte w bok o ustalony offset.
Runtime: geometrię szyn/podrozjazdnic robi z Bézierów, a krzyżownicę i iglice
wybiera po (crossing_mark, rail_profile) i wstawia w PR/KR.
Iglice — stany
Rozjazd się przekłada. Iglice potrzebują dwóch stanów (na wprost / na bok) albo
animacji przełożenia — do ustalenia z modelarzem. Pozycja bazowa: PR.
Do ustalenia z modelarzem
- origin w pionie: główka szyny czy spód podkładu,
- profil: 49E1 / 60E1 / oba,
- podrozjazdnice: parametryczne czy zestaw dyskretny,
- iglice: ruchome (dwa stany / animacja) czy statyczne,
- które elementy bierze modelarz, a które generuje runtime.
Do zrobienia po stronie edytora
JunctionGeom ma dziś PR (px,py), KR (fx,fy), kierunek wyjścia (fhx,fhy),
długość i osie w postaci polilinii. Do kontraktu trzeba dołożyć:
crossing_markirail_profilew danych eksportu,— zrobione inaczej:blade_angleipre_blade_lengthlay_turnoutkładzie listę odcinków z typu, więc przediglicowy, iglica (prosta podbetaalbo łukowa styczna), łuk i prosta krzyżownicowa to po prostu jej pozycje,- wymiary Id-1 w szablonach (
turnout_preset): długości iglic i odcinków przediglicowych,uper typ — dziś liczone z odsunięcia pięty, - osie jako Béziery (dziś polilinie) — konwersja łuk/klotoida → kubiczne wg powyższego,
- jawne oznaczenie „to rozjazd" (nie zwykły łuk), z
PR/KR/alfa.